Een kopje thee stroomt over

Er is een grapje over een wijze vrouw die haar leerling op bezoek heeft. Hij klaagt dat hij het zo druk heeft en zo onrustig en stijf is. Ze vraagt of hij een kopje thee wil en dat wil hij wel. Ze schenkt een kopje thee in maar ze blijft doorschenken……. terwijl het kopje al helemaal vol is. De leerling denkt wat krijgen we nou….en wil haar tegenhouden. Hij vraagt: “Wat doet u nu”? ”Ik laat je zien wat er met jouw hoofd gebeurt als je alsmaar door blijft gaan met denken…”

De snelheid van het denken

Naar zijn aard is onze geest snel in zijn bewegingen en volgt daarbij vaak allerlei al veel betreden, geconditioneerde, paden. Iedere vorm van meditatie is gebaseerd op het inzicht dat de gehechtheid aan de materiële wereld (je lichaam is ook materie) oplost als het denken enige tijd gericht blijft op één aandachtsgebied. Als het denken op die manier geconcentreerd is, verstilt, als het ware, de naar buiten gerichte aandacht. De zintuiglijke indrukken krijgen een ander karakter. Er opent zich een innerlijke ruimte.

Het lijkt een paradox: de geest wordt ruimtelijker, stiller, opener, onthecht, als je je aandacht gedurende een periode op een neutrale wijze beperkt tot één gegeven. De meditatieve staat ontwikkelt zich dus vanuit een geconcentreerde geest. De gevoelsmatige kwaliteit van deze geconcentreerde geest dient lichtvoetig te zijn…zoals je met je vingertoppen een veertje streelt…

In oude teksten,-er is overigens inmiddels ook veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de werking van de geest-, wordt al gesproken over de snelheid van de geest. Dit is een van de redenen dat je snel verstrikt kan raken in die innerlijke bewegingen. De snelheid van het denken bemoeilijkt niet alleen de concentratie. We hebben daardoor ook vaak niet in de gaten hoezeer we die innerlijke werkelijkheid zelf inkleuren. Datgene wat zich in de geest toont, lijkt echt aanwezig te zijn. Je herkent het niet meer als een eigen creatie. Met onder meer als mogelijk gevolg dat je die ‘innerlijke waarneming’ bekleedt met een werkelijkheidswaarde; als iets dat je waarneemt in je buitenwereld. Je wordt dan meegenomen in een proces van identificatie met de inhoud van wat je denkt. Je verliest daarmee de mogelijkheid om er afstand van te nemen en er slechts een stille getuige van te zijn.

Jaume Plensa: Invisibles

Aandacht naar het lichaam

Door je aandacht te richten op het simpele gevoel van ’er lichamelijk te zijn’ en je daarmee te vereenzelvigen, zullen mentale afleidingen en innerlijke bewegingen langzamerhand tot stilstand komen. Dit werkt grondend en brengt je in het hier-en-nu. Je bent je bewust van het lichaam, ook waar je het niet in detail ervaart. Ook daar kun je aanwezig zijn, alsof je de hele ruimte met zorgzame aandacht ‘bezielt’. Iedere beweging ‘aandachtig en bewust’ hoe klein ook, bevordert dat. Hatha yoga wordt dan meditatief.

Oefening:

Ga met de aandacht naar je polsen. Verstar op subtiele wijze in dit gebied, alsof je je adem dáár inhoudt en je polsen enigszins bevriezen. Laat de polsen dan weer helemaal zacht en stromend worden.

Elke langer durende verstarring in je denken staat het vrij stromen van de levens energie in de weg. Je lichaam mag overstromen….. van energie.

Jenneke van Doorn

Hosting door Studio Projectie